دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
10.22092/irn.2025.135219
چکیده
آیندهپژوهی (futurology یا Futures Studies یا futures research)عبارت است از بررسی روندها، الگوها و واقعیتهای موجود در گذشته و حال، بهمنظور تجسم و گمانهزنیهای نظاممند و خردورزانه آیندههای متصوّر و بالقوه، اعم از ممکن، محتمل و دلخواه برای آمادگی کنش فعال در برابر آن و حتی دخالت در ترسیم و ساختن آن. تغییرات پرشتاب فناوری و دیگر جنبههای زندگی، ازجمله روند پرسرعت دخالتهای روزافزون بشر در محیط اطرافش ایجاب میکند تا درک بهتری را از پیامدهای این مداخلات و چگونگی شکلگیری و زایش فردا از دل این تغییرات و واقعیتهای امروز بهدست آورد. اگرچه پیشبینی آینده همواره با عدمقطعیّت همراه است و بیشک درمورد آینده هیچچیز متقنی وجود ندارد، اما این امر نباید ما را از دوراندیشی و تجسم آینده بر حذر دارد، بلکه باید بهعنوان یکی از اقدامات تأثیرگذار در شکلگیری آینده و نیز فعالیتی «آمادگیبخش» در برابر تغییرات آتی، تلقی و به جد به آن پرداخته شود.
)