عوامل توپوگرافی مؤثر برای انتشار گلابی وحشی (Pyrus glabra) در استان کرمانشاه

نوع مقاله: نامه‌های علمی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران

2 دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

3 مربی پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران

چکیده

پژوهش پیش­رو به‌­منظور مطالعه عوامل توپوگرافی مؤثر در انتشار گونه باارزش و در معرض تهدید گلابی وحشی (Pyrus glabra) در جنگل­‌های استان کرمانشاه انجام شد. با توجه به سه دامنه ارتفاعی (کمتر از 1500، 1500 تا 2000 و بالاتر از2000 متر از سطح دریا)، جهت‌های جغرافیایی اصلی، فرم­‌های مختلف زمین (یال، دره، دامنه و مسطح) و حداقل سه تکرار برای هر مورد و با درنظر گرفتن تراکم گونه مورد مطالعه (حضور گلابی وحشی به‌صورت گروهی در یک قطعه‌نمونه)‌ و پراکنش ناهمگن و پراکنده این گونه در مناطقی از جنگل‌های استان کرمانشاه، گزینش قطعه‌نمونه‌ها به‌صورت انتخابی انجام شد. در هر قطعه­‌نمونه، مشخصه­‌های کمی و کیفی شامل تعداد، ارتفاع کل، ارتفاع تنه و دو قطر عمود بر هم تاج درختان گلابی وحشی اندازه­‌گیری شد. نتایج نشان داد که این گونه در فرم دامنه با جهت غربی و دامنه ارتفاعی 1500 تا 2000 متر از سطح دریا بیشترین تاج‌­پوشش را داشته و از شرایط رویشی مناسب‌تری برخوردار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effective topographic factors in distribution of wild pear (Pyrus glabra Boiss.) trees in the forests of Kermanshah province

نویسندگان [English]

  • Ali Asghar Zohrevandi 1
  • Khosro Sagheb Talebi 2
  • Yahya Khodakarami 3
1 Corresponding author, Assistant Prof., Research Division of Natural Resourses, Kermanshah Agricultural and Natural Resources Research Center, AREEO, Kermanshah, Iran.
2 Associate Prof., Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Tehran, Iran
3 Senior Research Expert, Research Division of Natural Recourses, Kermanshah Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO, Kermanshah, Iran
چکیده [English]

The present study was conducted to investigate the effect of topographic factors in distribution of wild pears (Pyrus glabra) in Kermanshah province. The distribution area was classified into three altitudinal ranges including (>1500, 1500-2000, < 2000m a.s.l.), four geographical directions including (north, south, west and east) and also different land forms including (valley, slope, slope edge and flat). Sampling was performed within the 1000m2 plots established at least with three replications. In each plot, variables including number of trees, diameter at breast height (DBH), total height, stem length, and two perpendicular diameters of crown for the wild pears were recorded. The results showed that the study species has the highest crown cover on the west-direction slope and an altitude of 1,500 to 2,000 meters above sea level, and enjoys better growth conditions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Kermanshah Province
  • topography
  • wild pear
  • habitat requirements

- بزرگی، ع.ا. و بهاروند احمدی، ر.، 1392. بررسی الگوی پراکنش مکانی ذخیره­گاه‌­های جنگلی گلابی وحشی در ناحیه زاگرس میانی (مطالعه موردی: ذخیره­‌گاه جنگلی گلابی وحشی چم حصاردلفان- لرستان). اولین همایش سراسری کشاورزی و منابع طبیعی پایدار، تهران، 10 بهمن 1392: 7 صفحه.

- ثابتی، ح.، 1385، جنگل­‌ها، درختان و درختچه­‌های جنگلی ایران. انتشارات دانشگاه یزد، یزد، 806 صفحه.

- حمزه‌پور، م. و بردبار، س.ک.، 1381. بررسی برخی از خصوصیات کمی و کیفی تیپ گلابی وحشی- شن در منطقه سپیدان. پژوهش و سازندگی، 15(4-3): 47-41.

- حمز‌ه­‌پور، م.، ثاقب‌­طالبی، خ.، بردبار، س.ک.، جوکار، ل.، پاک­‌پرور، م و عباسی، ع.، 1389. عوامل محیطی مؤثر بر گسترش گلابی وحشی (Pyrus glabra Boiss) در منطقه سپیدان استان فارس. تحقیقات جنگل و صنوبر ایران، 18(4): 516-499.

- فرهادی باصری، م.، 1388. بررسی ویژگی­‌های جنگل‌­شناسی درخت گلابی وحشی (Pyrus glabra Boiss) در استان فارس (مطالعه موردی: جنگل‌ سپیدان). پایان‌­نامه کارشناسی ارشد، گروه جنگل­داری و اقتصاد جنگل دانشگاه تهران، تهران، 87 صفحه.

- فتحی، ح.، بابایی کفاکی، س.، کیادلیری، ه. و حسین‌­زاده، ج.، 1388. بررسی شرایط رویشگاهی گلابی وحشی در جنگل‌­های زاگرس در منطقه زردلان استان ایلام. جنگل و مرتع،

- مظفریان، و.، 1383، درختان و درختچه­‌های ایران. انتشارات فرهنگ معاصر، تهران، 1003 صفحه.

- نگهدارصابر، م.، 1395، بررسی ساختار جنگل و طبقه‌­بندی رستنی­ها در دو منطقه حفاظ‌ت­‌شده و حفاظت­‌نشده جنگل گلابی وحشی (Pyrus spp) ده­‌کهنه سپیدان فارس. رساله دکتری، گروه جنگل­داری و اقتصاد جنگل، دانشگاه گیلان، 85 صفحه.